Αρχείο για 29 Μαρτίου, 2013

Ναζιστική βία και εγκλήματα του κράτους – Δημήτρης Καλτσώνης

29 Μαρτίου, 2013

naziEkteleseis

Εισήγηση του Δημήτρη Καλτσώνη στο Συνέδριο για τα Ολοκαυτώματα ,Δήμος Βιάννου, Ν. Ηρακλείου, 16-17 Σεπτεμβρίου 2011

Θα πρέπει να αναμένεται η αύξηση της συχνότητας και της βιαιότητας των εγκλημάτων του κράτους τόσο στο εσωτερικό των κρατών όσο και στις διεθνείς σχέσεις. Οι σύγχρονες δημοκρατίες θα τείνουν ολοένα και περισσότερο να μοιάσουν με τα αυταρχικά καθεστώτα. Εκτός αν μιλήσουν οι λαοί και απαντήσουν στην πρόκληση με τους στίχους του Λειβαδίτη: «ερχόμαστε, παραμερίστε, κατεβαίνουμε σαν μια χιονοστιβάδα που όσο κατηφορίζει μεγαλώνει»…

Πηγή: http://kaltsonis.blogspot.gr/

Α. Ολοκαύτωμα και κρατική τρομοκρατία

1. Το ολοκαύτωμα, η ομαδική σφαγή αμάχων, είναι ένα από τα μέσα που χρησιμοποίησε ο ναζισμός για την επιβολή του τρόμου στους λαούς και την κάμψη των διαθέσεων αντίστασής τους στη ναζιστική κυριαρχία. Πρόκειται για μια μορφή κρατικής τρομοκρατίας την οποία άσκησε με συστηματικό τρόπο η ναζιστική Γερμανία κυρίως στις κατεχόμενες χώρες αλλά, με παρόμοιες μορφές, και στο εσωτερικό της.

Τέτοιες, ακραίες μορφές κρατικής τρομοκρατίας δεν είναι άγνωστες, ούτε πριν ούτε μετά την εμφάνιση του ναζιστικού φαινομένου. Οι αποικιοκρατικές δυνάμεις της δυτικής Ευρώπης αξιοποίησαν παρόμοιες ακραίες μεθόδους για να διατηρήσουν τις αποικίες τους. Αλλά και κατά το β’ παγκόσμιο πόλεμο, οι αστικές δημοκρατίες χρησιμοποίησαν την κρατική τρομοκρατία όπως φαίνεται στο παράδειγμα του ισοπεδωτικού βομβαρδισμού της Δρέσδης ή στο πυρηνικό ολοκαύτωμα της Χιροσίμα και του Ναγκασάκι.

2. Η κρατική καταστολή στο ναζιστικό καθεστώς διαθέτει υποτυπώδη νομική βάση. Τούτο συμβαίνει επειδή ο νόμος είναι πάντοτε χρήσιμος ως ιδεολογικό εργαλείο νομιμοποίησης της καταστολής. Ωστόσο, η ναζιστική νομοθεσία διακρίνεται για τον εύκαμπτο χαρακτήρα της: πρώτο οι διατυπώσεις της είναι εξαιρετικά ασαφείς και ευρείες ώστε να παρέχουν στη διοίκηση και στα όργανα καταστολής ευρύτατα περιθώρια ερμηνείας και εφαρμογής και δεύτερο, επιτρέπεται ο ανά πάσα στιγμή παραμερισμός τους προκειμένου να υλοποιηθεί η βούληση του κράτους όπως αυτή ενσαρκώνεται από τον ηγέτη και τα υπαγόμενα σε αυτόν όργανα. Έτσι, τελικά, η καταστολή δεν υπάγεται σε περιοριστικούς κανόνες[1].

3. Το ναζιστικό καθεστώς έχει ανάγκη αυτή ακριβώς την αχαλίνωτη χρήση βίας εξαιτίας της κοινωνικής του φύσης: εξυπηρετεί και αναπαράγει τις πιο ακραίες, αντιδραστικές επιδιώξεις του μονοπωλιακού κεφαλαίου με τον πλέον ριζικό τρόπο[2]. Τούτο γίνεται σε βάρος των στοιχειωδέστερων συμφερόντων της συντριπτικής πλειοψηφίας του πληθυσμού: πρώτα απ’ όλα της εργατικής τάξης αλλά και των μικροαστικών στρωμάτων της πόλης και της υπαίθρου.

Αυτή η με ακραίο τρόπο προώθηση των συμφερόντων του μονοπωλιακού κεφαλαίου δεν μπορεί να αντισταθμιστεί με ιδεολογική επίδραση στις εκμεταλλευόμενες τάξεις. Απαιτείται δραστική καταστολή, φόβος και τρόμος για να καμφθεί η βούληση, να ισοπεδωθεί η συνείδηση.

Β. Η μεταπολεμική περίοδος

1. Η περίοδος που ακολούθησε την αντιφασιστική νίκη των λαών διαφοροποίησε σχετικά την εικόνα. Στο μεγαλύτερο μέρος του πλανήτη εξακολούθησαν να υπάρχουν διάφορων μορφών δικτατορικά καθεστώτα και στρατιωτικο-φασιστικές δικτατορίες, ακόμη και στην Ευρώπη μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του 1970. Εδώ ξαναβρίσκουμε, στον ένα ή άλλο βαθμό, τη χρήση κρατικής βίας με τα χαρακτηριστικά που προαναφέρθηκαν.

2. Η αλλαγή του συσχετισμού των δυνάμεων όμως και η διαφοροποίηση των αισθημάτων των λαών υπό το βάρος της εμπειρίας του φασισμού, συντέλεσαν ώστε σε μια σειρά χώρες, με πυρήνα τη δυτική Ευρώπη, να σταθεροποιηθεί η αστική δημοκρατία και να περιοριστεί και εκλογικευθεί η κρατική βία.

Το βάρος πλέον έπεφτε στην εκμαίευση της κοινωνικής συναίνεσης. Αυτό επιτεύχθηκε μέσω της ανάπτυξης, ακόμη και διόγκωσης της εργατικής αριστοκρατίας. Με λίγα λόγια, ένα μέρος της καταλήστευσης του τρίτου κόσμου από τις αναπτυγμένες κεφαλαιοκρατικές δυνάμεις διοχετεύθηκε στα λαϊκά στρώματα των χωρών τους προκειμένου να κατευναστούν οι αντιθέσεις και να εξαγοραστεί μέρος τουλάχιστον της ηγεσίας της εργατικής τάξης[3].

Αυτό δεν απέκλειε ξεσπάσματα έκνομης βίας όταν οι κοινωνικές συγκρούσεις εντείνονταν. Αυτό μας δείχνει το παράδειγμα του Μάη του 1968, η αιματηρή καταστολή των Αλγερινών στο Παρίσι με τους δεκάδες νεκρούς το 1962 κά.

(περισσότερα…)

Εβραϊκή Κοινότητα Θεσσαλονίκης 80 χρόνια μετά – Ελένη Καρασαββίδου

29 Μαρτίου, 2013

124059-122787-2013_03_15_01_04_15__a0e4e3b8b9704af08fa2b63c5ef44e46

via tvxs

-«Είστε νορβηγός;» ρωτά ο κύριος Balloon τον Peer Gynt του Ίψεν, σε ένα εμβληματικό κείμενο του. Κι εκείνος απαντά: «Ναι, εκ γεννήσεως αλλά με κοσμοπολίτικο πνεύμα. Όσον αφορά στην περιουσία την οποία έφτιαξα οφείλω να ευχαριστήσω την Αμερική. Την πλούσια βιβλιοθήκη μου τη χρωστάω στις νέες σχολές της Γερμανίας. Από την άλλη, από τη Γαλλία προμηθεύομαι τα γιλέκα μου, τους τρόπους μου και τον πνευματώδη χαρακτήρα μου, – από την Αγγλία την εργατικότητά μου, και μια οξεία αντίληψη του τι είναι προς όφελός μου. Οι Εβραίοι με έμαθαν την υπομονή. Μια γεύση του ότι μια καλή κουβέντα δεν κοστίζει τίποτα πήρα από την Ιταλία, – και μια φορά, σε ένα επικίνδυνο πέρασμα, για να συμπληρώσω το ζύγισμα των ημερών μου, προσέφυγα στο ατσάλι από τη Σουηδία.» (Πέερ Γκυντ, Πράξη IV)

 Ο Ίψεν, που θεωρούσε ότι το να είσαι ποιητής σημαίνει να βλέπεις και το να γράφεις σήμαινε να κλητεύεις εαυτόν σε δίκη και παίζεις τον ρόλο του δικαστή, δύσκολα θα υπεράσπιζε μια δικαιοσύνη στα όρια του «εγώ» ή της ανάπτυξής του, του «εμείς». Δημιούργησε έτσι έναν πολυπολιτισμικό ήρωα μέσα από τον επεξεργασμένο στον αργαλειό του Διαφωτισμού θεατρικό του μύθο. Αλλά στους προγενέστερους μύθους, τους ανεπεξέργαστους αρχαϊκούς μύθους της ανθρωπότητας, αυτούς που σώζονται στα παιδικά παραμύθια (σε αντίθεση με τα ενήλικα παραμύθια μιας πολιτικά ορθής γλώσσας) υπάρχει μια ισχυρή λογική αρνητικής διάκρισης: ο ξένος, του οποίου η όψη (ανάστημα, χρώμα, πολιτιστικά χαρακτηριστικά), οι κοινωνικές συμπεριφορές και οι ηθικές προαιρέσεις θεωρούνται επικίνδυνες, (ή αντίθετα σε πολύ ιδιαίτερες συνθήκες και αφού έχει ταπεινωθεί ή τιμωρηθεί και δεν «επιστρέφει» θεωρούνται πια «αποδεκτές»), στέκεται μονίμως «έξω κι απέναντι» από τα σύνορα του δικού μας κόσμου, της δικής μας ομάδας.

Ίσως δεν υπάρχει χώρος πιο προνομιακός για να φανεί η λειτουργία του από τις αναπαραστάσεις, και μέσα σε αυτές από τη γραφή. Προνομιακός χώρος ανίχνευσης της εικόνας του άλλου και των διαφόρων χαρακτηρισμών είναι η κατεξοχήν μορφή συμβολικής αναπαράστασης, ο χώρος της μυθοπλασίας της λογοτεχνίας, επειδή η γλώσσα της λογοτεχνίας πλούσια σε συνυποδηλώσεις, σε συμβολισμούς, σε μεταφορές και σε σχήματα εικονοποιϊας προσφέρεται κατά κάποιο τρόπο όχι μόνο για την αναπαράσταση της εικόνας του «άλλου» αλλά και για την αναπαραγωγή συμβόλων, στερεοτύπων με ιδιαίτερη ευκολία και άνεση σε ότι συνδέεται ή αφορά σε εθνικές και πολιτιστικές εικόνες (Αμπατζοπούλου Φ., 2001).

Ποιές είναι λοιπόν πλευρές της λογοτεχνικής αναπαράστασης των Εβραίων, που μπήκαν στο δίχως γυρισμό τρένο τον Μάρτη του 43 ταξιδεύοντας από το συγκλονιστικό εκείνη την εποχή (κι εξαιτίας της παρουσίας τους) Μεσογειακό λιμάνι της Σαλονίκης προς έναν φριχτό θάνατο;

(περισσότερα…)

»Η Επίθεση»:Είναι δυνατή η άρση της διχοτόμησης των ανθρώπων σε καιρούς φρίκης;

29 Μαρτίου, 2013

attack

Πηγή: ΑΡΙΣΤΕΡΟ ΒΗΜΑ

Του ΚΜ

7LZX_Director_20Ziad_20DoueiriΠροβάλλεται σε κινηματογράφους για δεύτερη βδομάδα η πρόσφατη (2012) ταινία «Η Επίθεση» (L΄attentat) του Λιβανέζου σκηνοθέτη Ζιαντ Ντουέϊρι (Ziad Doueiri) που στηρίζεται σε νουβέλα του Αλγερινού συγγραφέα Γιασμίνα Κάντρα (Yasmina Khadra).

 Ενδεχομένως πρόκειται για την καλύτερη ταινία της φετινής σεζόν και όχι μόνο.

Ο ήρωας (Αλί Σουλιμάν), Άραβας διακεκριμένος γιατρός στο Τελ Αβίβ, προσπαθεί να καταλάβει τι έχει συμβεί με τη γυναίκα του που φέρεται ότι αυτοανατινάχτηκε σε ισραηλινή καφετέρια την ώρα που γιορταζόταν παιδικά γενέθλια, με αρκετά παιδιά νεκρά ή σοβαρά τραυματισμένα. Συντετριμμένος, πενθώντας τη γυναίκα του, όμορφη και έξυπνη, που υπεραγαπούσε, διαπιστώνει σταδιακά ότι δεν είχε ουσιαστική επαφή μαζί της, απορροφημένος στις επαγγελματικές του ασχολίες (κάτι που ήδη τον διαφοροποιεί από τη σχέση του τυπικού άραβα οικογενειάρχη με την οικογένειά του).

Στην αγωνία του να αντιληφθεί τα κίνητρα της γυναίκας του, επιστρέφει στη γενέτειρά του πόλη, Ναμπλούς, και εκεί αρχίζει να αντιλαμβάνεται ότι όχι μόνο τη γυναίκα του δεν καταλάβαινε, αλλά ότι έχει χάσει την επαφή του συνολικά με την πραγματικότητα του λαού του.

Καθώς ψηλαφεί τη «διπλή ζωή» της γυναίκας του, αρχίζει να αντιλαμβάνεται ότι και ο ίδιος επίσης ζει διπλή ζωή. Η διχοτόμηση των ανθρώπων πηγάζει από την ανάγκη τους να αντιμετωπίσουν την καθημερινή φρίκη της ζωής στην Παλαιστίνη-Ισραήλ, η οποία αποτελεί το σταθερό φόντο της ταινίας. Ο ίδιος διχοτομείται για να επιβιώσει, «ξεχνά» τις ιστορικές του ρίζες και την πραγματικότητα που βιώνει ο λαός του, προσπαθεί μέσα από την περιχαρακωμένη του εντιμότητα να στήσει τη ζωή του. Η γυναίκα του επίσης έχει απαντήσει στη φρίκη διχοτομούμενη, προσπαθώντας να άρει τη φρίκη μέσα από τη φρίκη, και αυτός που ζει δίπλα της δέκα χρόνια και την υπεραγαπά (όπως και αυτή αυτόν) δεν έχει πάρει χαμπάρι.

734163_172384306246879_2036306909_nΤο μοτίβο της διχοτόμησης διατρέχει σταθερά όλη την ταινία. Για παράδειγμα, το πρώτο μέρος της ταινίας διαδραματίζεται στο Τελ Αβίβ, πόλη μοντέρνα και ευρωπαϊκή, το δεύτερο μέρος στη Ναμπλούς, πόλη ημιεξαθλιωμένη που οι κάτοικοί της αγωνίζονται να τα βγάλουν πέρα. Αλλά, και εδώ βρίσκεται από φιλοσοφική άποψη το κατόρθωμα της ταινίας, οι πολλαπλές διχοτομήσεις δεν είναι μεταφυσικοί διαχωρισμοί, του τύπου που μας έχει συνηθίσει το κυρίαρχο σινεμά. Οι διχοτομήσεις εδώ είναι εσωτερικές αντιφάσεις οργανικών οντοτήτων. Και οι αντιφάσεις αυτές αποτελούν άρρηκτα δεμένες ενότητες ζωντανών διαδικασιών.

Ο κεντρικός ήρωας είναι φιγούρα τραγωδίας: Πιστεύει ότι είναι ελεύθερος να επιλέξει τον τρόπο ζωής του έξω και πέρα από τις ιστορικές διεργασίες στη χώρα του, έξω και πέρα από την εθνική του ταυτότητα και οδηγείται στη συντριβή. Ο αγώνας του να καταλάβει τι έχει συμβεί, να εξηγήσει την κατάρρευση του μικρόκοσμού του, περιγράφεται λιτά με ντοκιμενταρίστικο τρόπο, χωρίς περιττούς μελοδραματισμούς, με μεγάλη οικονομία μέσων και χωρίς προσπάθεια επιβολής κάποιας a priori άποψης. Μέχρι το τέλος, δεν πετυχαίνει να αποκτήσει μια συνολική κατανόηση, αλλά κατακάθεται μέσα του η βεβαιότητα ότι τα ιστορικά γεγονότα υπερβαίνουν τα άτομα και τον ίδιο. Η άποψη της γυναίκας του, όπως τελικά την ανακτά μέσω τρίτων, αποκτά αναπάντεχα μεγάλο βάθος, καθώς διαπιστώνει ότι η δική του οπτική γωνία («η γυναίκα μου με πρόδωσε») είναι εντελώς ανεπαρκής μέσα στη δίνη των ιστορικών γεγονότων.

Εκπληκτικό το παίξιμο όλων των ηθοποιών και ανεπανάληπτο του πρωταγωνιστή, καθώς τα μικρά κομμάτια του παζλ κατακάθονται στο πρόσωπό του. Η γυναίκα του (Ρεϋμόν Αμσαλέμ) προσθέτει στα καίρια σημεία πηγαία, αλλά πάντα συγκρατημένη, συγκίνηση και πινελιές «μαγικού ρεαλισμού».

Κινηματογράφος εξαιρετικός, λιτός και ουσιαστικός, αναδεικνύει την πραγματικότητα χωρίς φλύαρες καταγγελίες και ακκισμούς, δένοντας το ατομικό με το συλλογικό δράμα. Ο έμπειρος Ντουέϊρι (κάμερα-μαν σε πολλές διάσημες ταινίες, π.χ. Pulp Fiction, Reservoir Dogs, και σκηνοθέτης άλλων τριών ταινιών) κεντράρει στα πρόσωπα των ηθοποιών, χρησιμοποιώντας τα σαν εργαλεία συμπύκνωσης της αφήγησης της ταινίας. Μια αφήγηση στιβαρή με στοιχεία θρίλερ και ταινιών δρόμου που πατά σε ένα άψογα δομημένο σενάριο.

Υ.Γ. Στο τέλος της ταινίας, αποκαλύπτεται ότι η σπίθα που οδήγησε τη γυναίκα του στην απόφασή της ήταν η σφαγή και ισοπέδωση του Παλαιστινιακού στρατόπεδου στην πόλη της Δυτική Όχθης, Τζενίν (2002). Η ταινία παρουσιάζει πλάνα από την ισοπεδωμένη Τζενίν, αλλά ενδεχομένως ο θεατής να μη γνωρίζει τι έγινε εκεί. Προτείνω για περισσότερες πληροφορίες το πολύ καλό ντοκιμαντέρ του Mohamed Bakri «Jenin Jenin» (2002), που υπάρχει ολόκληρο στο YouTube.

Το ντοκιμαντέρ του Mohamed Bakri «Jenin Jenin» (2002)

Jenin Jenin – جنين, جنين (English Subtitles)

(περισσότερα…)

Το Μέτωπο Αλληλεγγύης και Ανατροπής γλεντά με φίλους και συντρόφους το Σάββατο 30 Μαρτίου

29 Μαρτίου, 2013

glenti33

http://www.tometopo.gr/home/

Κυριακή 31 Μάρτη όλοι στο Σύνταγμα!

29 Μαρτίου, 2013

meltingeuro

Εκδήλωση:Π.Λαφαζάνης και Σ.Κουβελάκης στην Πετρούπολη την Τρίτη 2 Απριλίου 2013

29 Μαρτίου, 2013

488174_10151554342180470_509341310_nhttp://www.iskra.gr/