Αριάδνη Αλαβάνου: Aριστερά σε κλουβί ή μέσα στην πολιτική πάλη;

Sears-Tower-Glass-Balconies-01

Πηγή:www.tometopo.gr

Μερικές αυθόρμητες απορίες

Σε άρθρο του στο “Πριν” (ΣΧΕΔΙΟ Β’: Πρόταση εναλλακτικής διαχείρισης ή ανατροπής;, 14/4), ο Παναγιώτης Φραντζής κάνει μια κριτική εφ’ όλης της ύλης στα 10 σημεία που παρουσίασε ο Α. Αλαβάνος σε συνέντευξη Τύπου, στην οποία ανακοινώθηκε ότι το Μέτωπο Αλληλεγγύης και Ανατροπής θα συγκροτήσει πολιτικό φορέα του Σχεδίου Β.

Αυτό το σχόλιο θα παρακάμψει πολλά από τα λεγόμενα, όπως την κριτική για το πόσες φορές εμφανίζεται στο κείμενο των 10 σημείων η λέξη “ρευστότητα” και πόσες οι λέξεις “ανατροπή”, “αγώνας”, γιατί αδικούν τον ίδιο το συντάκτη. Ή τη μομφή “δεν υπάρχει σαφής στόχος πάλης για τους εργαζόμενους … Υπάρχει ο δρόμος μιας κυβέρνησης”, που μάλλον ανεκδοτολογικά ακούγεται, αν δεν εκφράζει κάποιες προκαταλήψεις. Δεν θα ασχοληθεί επίσης με μια σειρά οικονομικές απόψεις που αποφθεγματικά διατυπώνει ο Π.Φ.- όπως, για παράδειγμα, ότι η κρίση δεν αντιμετωπίζεται με εργαλεία εθνικής νομισματικής και οικονομικής πολιτικής, γιατί είναι καπιταλιστική, και άρα αγνοεί ότι η κρίση του ελληνικού καπιταλισμού οξύνεται λόγω της συμμετοχής της Ελλάδας στην ΟΝΕ-, εφόσον τα σχετικά ζητήματα τα έχουν επεξεργαστεί και έχουν δώσει απαντήσεις πολύ πιο αρμόδιοι (Λαπαβίτσας, Μαριόλης κ.ά.).

Το παρόν σχόλιο θα ασχοληθεί με την, κατά τη γνώμη μου, πολιτική ουσία του άρθρου που συνοψίζεται στα εξής: Τώρα που αναπτύσσεται ο ευρωσκεπτικισμός και ένα αστικό αντι-ευρώ ρεύμα στην Ευρώπη, ο στόχος της εξόδου από το ευρώ δεν θα προκαλέσει το ντόμινο που κάποιοι είχαν στο μυαλό τους, δεν θα είναι το “πρώτο θετικό ρήγμα που αναπόφευκτα φέρνει τα επόμενα”. Συνεπώς, όποιες αριστερές δυνάμεις προτάσσουν την αποχώρηση από το ευρώ, λίγο-πολύ μοιραία θα γίνουν φορείς της “εναλλακτικής [αστικής] διαχείρισης”, εφόσον όποτε και όταν αστικές δυνάμεις επιλέξουν την επιστροφή στο εθνικό νόμισμα θα το κάνουν μέσα από μια κυβέρνηση “αριστερού προσανατολισμού”.

Πώς μπορούν να πάρουν “πιστοποιητικό μη διαχειριστικής πολιτικής” κατά τον αρθρογράφο, όσοι δίνουν έμφαση στην έξοδο από το ευρώ; [Και ας μην επαναλάβουμε τις προϋποθέσεις και τις τομές που τη συνοδεύουν, είναι γνωστές.]

Μα, υιοθετώντας τη “διπλή έξοδο” από το ευρώ και την ΕΕ που προτείνει ο πολιτικός του χώρος. Μάλιστα, με την προειδοποίηση: Αν θέλει το Σχέδιο Β να επικοινωνήσει με το πρωτοπόρο κομμάτι …

Όλα αυτά δεν αντέχουν σε μια σοβαρή εξέταση. Αλλά επειδή δίνουν το έναυσμα για μια πιο ουσιαστική συζήτηση, το σχόλιο αυτό θα θέσει μερικά ερωτήματα. Θα αναφερθεί ακροθιγώς σε ορισμένα πραγματικά ζητήματα που υπάρχει κίνδυνος να μπουν στην κλίνη του Προκρούστη. Ερέθισμα δίνουν τα επιχειρήματα και οι αντιφάσεις του άρθρου του Π.Φ.

Πρώτον. Παρότι η Ελλάδα δεν είναι Ιταλία ή Γερμανία, ας δεχτούμε ως υπόθεση εργασίας ότι μερίδα/ες της αστικής τάξης, σε συνθήκες μετάλλαξης της σημερινής Ευρωζώνης και των διεργασιών που συντελούνται σε ηγετικούς κύκλους της ΕΕ και των ΗΠΑ, υιοθετούν την έξοδο από το ευρώ, με τη μια ή την άλλη μορφή, και παίρνουν την πρωτοβουλία να το διαπραγματευτούν με τις ηγετικές δυνάμεις της ΕΕ. Σ’ αυτή την περίπτωση, ποια στάση θα τηρήσει η αριστερά και το εργατικό κίνημα, εν μέσω των πολιτικών κλυδωνισμών που θα προκαλέσει μια τέτοια μεταστροφή; Θα χτίσουν συμμαχίες, θα παλέψουν ώστε να επιβάλουν τους δικούς τους όρους επιστροφής στο εθνικό νόμισμα; Θα παρέμβουν στον εσωτερικό συσχετισμό δύναμης, ώστε να μην αποβεί εις βάρος των εργαζομένων, κάτι που είναι μαθηματικά βέβαιο, αν η υπόθεση μείνει στα χέρια της άρχουσας τάξης;

Ακόμη: Αφού από τώρα προβλέπεται, σύμφωνα πάντα με τον Π.Φ., το ενδεχόμενο η αστική τάξη να προχωρήσει σε έξοδο από την Ευρωζώνη, δεν αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία η συγκέντρωση δυνάμεων γύρω από το στόχο της εξόδου από το ευρώ με όρους που να συμφέρουν τους εργαζόμενους; Προς τι η υποβάθμισή της; Υπονοεί άραγε αυτή η υποβάθμιση ότι, στην αντίληψη του αρθρογράφου, η έξοδος από το ευρώ δεν συνιστά πεδίο κύριας πολιτικής πάλης και σύγκρουσης; Μήπως αυτό συνεπάγεται ότι, αθέλητα ή από το φόβο τυχόν παρεκκλίσεων, παραχωρείται το πεδίο μιας τέτοιας μεταβολής των οικονομικών και πολιτικών δεδομένων στην αστική τάξη; Και δεν αποδυναμώνεται έτσι η «διπλή έξοδος»; Είναι δυνατόν να νομίζει κανείς ότι, μ’ αυτή τη λογική, διαμορφώνει πιο ευνοϊκούς όρους και συσχετισμούς για την ταξική πάλη; Ότι προετοιμάζει και προετοιμάζεται για μια κατάσταση συγκρούσεων, πιθανής πολιτικής και διοικητικής κατάρρευσης, λαϊκής αναταραχής, όπως δείχνει π.χ. η εμπειρία της Αργεντινής;

Δεύτερον. Ας δεχτούμε ότι δεν αρκεί πλέον για να χαρακτηριστεί “μη διαχειριστική” μια πολιτική που δίνει έμφαση στην αποχώρηση από το ευρώ, δεν τη συνδέει όμως με ταυτόχρονη αποχώρηση από την ΕΕ, αλλά βλέπει την τελευταία να συντελείται μέσα από μια διαδικασία ρήξεων, αποχώρησης από συνθήκες, μη εφαρμογής κανόνων, συγκέντρωσης και ενότητας των λαϊκών δυνάμεων για μια μεγάλη μάχη, διεθνών συμμαχιών, διεθνιστικού συντονισμού κοκ. Ας δεχτούμε ότι πράγματι είναι αναγκαία η διπλή έξοδος από Ευρωζώνη και ΕΕ, για να εξασφαλιστεί ότι η πολιτική της αριστεράς δεν θα ενσωματωθεί.

Αν υποθέσουμε ότι τμήματα της αστικής τάξης υιοθετούν, σε συνθήκες κλονισμού της παγκοσμιοποίησης στην Ευρώπη, και την έξοδο από την ΕΕ, θα μετατοπιστεί το όριο της «μη εναλλακτικής διαχείρισης»; (Την εκτίμηση ότι μπορεί να υπάρξουν τμήματα της αστικής τάξης που θα υιοθετήσουν την αποχώρηση από την ΕΕ την έχει διατυπώσει το ΚΚΕ, και συγκαταλέγεται εξίσου στα υποθετικά ενδεχόμενα, εξάλλου έχει συμβεί στο παρελθόν, μετά το κραχ του 1929, όσον αφορά άλλες εμπορικές/οικονομικές ενώσεις του κεφαλαίου). Κι ακόμη: Πώς συμπεριλαμβάνονται στην πολιτική τακτική οι αλλαγές που θα φέρουν οι σημερινές οικονομικές, κοινωνικές και πολιτικές εντάσεις στην ίδια την ΕΕ; Τι ρόλο θα παίξουν οι σχεδιασμοί ηγετικών της δυνάμεων;* Πώς θα επιδράσει η πορεία προς το αγγλικό δημοψήφισμα για την παραμονή ή όχι της Βρετανίας στην ΕΕ; Θα μείνει αλώβητη η ΕΕ σε περίπτωση αποχώρησης χωρών, διάλυσης ή διάσπασης της Ευρωζώνης; Ποιες θα είναι οι γεωπολιτικές επιπτώσεις;

Τρίτον. Πού τοποθετείται, λοιπόν, και από τι εξαρτάται το όριο της “μη εναλλακτικής διαχείρισης”; Αν κρίνουμε από το σκεπτικό του άρθρου του Π.Φ., θεωρητικά, το μόνο απόλυτα ασφαλές όριο είναι ο τελικός σκοπός της ανατροπής του καπιταλισμού, της πορείας προς αυτήν, και μάλιστα με τον ιδιαίτερο τρόπο που τα εννοεί ο καθένας. Οποιοδήποτε άλλο πλαίσιο συζήτησης καθίσταται άγονο, αν η συζήτηση διεξάγεται σε μια κινούμενη άμμο ερμηνειών, υποθέσεων και ιδεολογικών κατασκευών που διαμορφώνονται ανεξάρτητα από τις συγκεκριμένες συνθήκες, και όχι με βάση ποια πολιτικά καθήκοντα τίθενται μπροστά στη μαχόμενη αριστερά, στην περίοδο που διανύουμε. Ενώ το κριτήριο της υπεράσπισης της εργαζόμενης πλειοψηφίας που συντρίβεται όχι μόνο οικονομικά αλλά σε πολλά πεδία, της ανάπτυξης και οργάνωσης του εργατικού/λαϊκού κινήματος, που θα παίξει τον κύριο ρόλο σε κάθε ενδεχόμενο, μπαίνει σε δεύτερη μοίρα.

*Σχετικά μ’ αυτό το θέμα, θα πρότεινα στον Π. Φραντζή να διαβάσει τη συνέντευξη του Β. Ζισκάρ ντ’ Εστέν στο πολωνικό “Newsweek” (25/3), αποσπάσματα της οποίας δημοσιεύει στα αγγλικά το Euobserver (26/3). Επίσης το άρθρο του Τζ. Αγκάμπεν, “The “Latin Empire” should strike back” (Euobserver, 26/3), και την έκθεση του Ινστιτούτου Φρίντριχ Έμπερτ για την κρίση στην Ευρωζώνη και τα διάφορα σενάρια για την έκβασή της (german-foreign-policy.com).

 

http://www.tometopo.gr/home/news/1349-a-.html

Explore posts in the same categories: Αριάδνη Αλαβάνου

Ετικέτες: , , , ,

You can comment below, or link to this permanent URL from your own site.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s


Αρέσει σε %d bloggers: